Czym jest tanatokosmetyka ?

Podczas obrzędów pogrzebowych zmarły zwykle wystawiany jest na widok publiczny, aby jego rodzina i bliscy mogli po raz ostatni ujrzeć oblicze nieboszczyka i pożegnać się z nim. Dawniej zwyczaju tego nie praktykowało się, gdy zwłoki zostały uszkodzone w wyniku wypadku lub zniekształcone wskutek przebytej przez zmarłego ciężkiej choroby czy utonięcia. Obecnie, aby denat godnie wyglądał w swej podróży w zaświaty, nim zostanie otwarta trumna, zostaje poddany zabiegom rekonstrukcyjnym i kosmetycznym. Stosuje się je, o ile ciało nie jest w zbyt zaawansowanym stadium rozkładu.
Taka pośmiertna toaleta nosi nazwę tanatokosmetyki (od imienia Tanatosa, greckiego boga śmierci). Warto wiedzieć, że zasady postępowania z osobami zmarłymi precyzuje Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych z dnia 31 stycznia 1959 r. i późniejsze akty prawne (rozporządzenia Ministra Zdrowia).

Jakie zabiegi pielęgnacyjne stosuje się post mortem?

Aby poprawić wygląd zmarłej osoby, wykonuje się szereg zabiegów pielęgnacyjnych, których pośmiertny wizaż jest tylko zwieńczeniem. Stosuje się je, by poprzez czasowe zatrzymanie i zatuszowanie skutków procesu rozkładu ciała doprowadzić zwłoki do jak najlepszego, estetycznego wyglądu. W tym celu wykorzystuje się odpowiednie substancje i pośmiertne kosmetyki (normalne nie wytrzymują różnicy temperatur). Nie ma jednolitej procedury postępowania, specjaliści różnicują techniki wobec każdego zmarłego, zależy to m.in. od stanu zwłok, przebytej uprzednio choroby czy rodzaju poniesionej śmierci. I tak, by poprawić wygląd nieboszczyka najpierw przeprowadza się dezynfekcję ciała. Potem, żeby ożywić twarz i nadać ciału kolor wprowadza się do niego płyny odkażająco-konserwujące i masuje je w celu dokładnego rozprowadzenia substancji po układzie krwionośnym.

Kolejnym krokiem jest mycie, golenie i strzyżenie nieboszczyka, przycina się mu także paznokcie. Na tym etapie przeprowadza się również (jeśli zachodzi taka potrzeba) rekonstrukcję utraconych części ciała. Obecnie możliwe jest odtworzenie oczu, uszu, nosa, ubytków tkanki i skóry, by zrekompensować braki z medycznego silikonu odlewa dłonie lub stopy, wkłada się fantomy udające kończyny itp. Na koniec kształtuje się fryzurę i nakłada się stosowny makijaż. Po części tylko spełnia on funkcję ozdobną, przede wszystkim ma za zadanie zamaskować zmiany pośmiertne, jak otarcia, sińce czy plamy opadowe.

wieniec pogrzebowy ułożony na trumnie